موزه ارومیه در خیابان بهشتی این شهر قرار دارد. این موزه در سال 1346 ش بنا شد و دارای یک تالار بزرگ مخصوص اشیای باستانی و تاریخی دوره های مختلف تاریخی و تالاری کوچک است که به موزه مردم شناسی اختصاص دارد. در این تالار در ایام برگزاری مراسم، فیلم اسلاید به نمایش گذاشته می شود. در موزه ارومیه مجموعهای از کتاب های نفیس خطی که اکثر آن ها قرآن مجید و کتب دینی و اسلامی است، نگهداری می شود. همچنین اشیایی از دوره های ماقبل تاریخ، تاریخی و اسلامی و نیز اشیایی مربوط به هنرهای ملی و تزیینی مردم شناسی، صنایع دستی و ... نیز در این موزه به چشم می خورد. موزه ارومیه یکی از موزه های غنی کشور محسوب می شود و قدیمی ترین آثار آن متعلق به هزاره هفتم ق م است. در این موزه سه خط نوشته از هزاره اول ق م به نام های استل کله شین، استل موانا و کتیبه محمود آباد نگهداری می شود که به خط میخی اوراتوپی است. جدیدترین اثار این موزه مربوط به دوره قاجار است. بخش های مختلف این موزه عبارتند از: بخش ما قبل تاریخ: در این بخش اشیای مربوط به دوره ما قبل تاریخ که در حفاری های تپه های اسماعیل آباد، املش گیلان ، حسنلوی نقده ، سیلک کاشان، دینوخواه و عمارلو به دست آمده و شامل اشیای سفالی خام، پخته و مفرغی است ، در معرض نمایش عموم قرار دارد. بخش تاریخی لرستان: اشیای تاریخی این بخش که در منطقه لرستان کشف شده است، اکثرا مفرغ و برنز و بیشتر وسایل جنگی و آلات فلزی دیگر و اشیای سفالی مربوط به هزاره اول ق م است. بخش تاریخی: اشیای این بخش شامل اشیای مربوط به قبل از اسلام است. این اشیاء بیشتر سفالین و فلزی است و مربوط به نواحی شوش، دیلمان، خوروین، نوروز محله، ری، رودبار، گری، رحمت آباد، سیاهکل، عمارلو و نهاوند است. بخش سکه ها: این بخش شامل سکه هایی از دوره های قبل از اسلام و حکومت های قبل از اسلام در ایران و نیز سکه هایی از ادوار اسلامی امویان، عباسیان، آل بویه، سلاجقه، اتابکان، مغول، تیموریان، آل جلایر، آق قریونلو، صفویه و زندیه است. بخش اسلامی: اکثر اشیای موزه ای ارومیه متعلق به دوره اسلامی و نشان دهنده تمدن اسلام در این خطه و تاثیر آن در ساخت و پرداخت ظروف و آثار تاریخی است. اشیای این بخش ظروف بی نهایت ظریفی با خطوط کوفی یا آیاتی از کتاب مقدس آسمانی اسلامی هستند و از مناطق مختلف کشور جمع آوری شده اند. این اشیاء از تاریخ رواج دین مبین اسلام تا قرن چهاردهم ه ق را شامل می شوند. این شامل ظروف سفالین و اشیای فلزی است که از گرگان ، ری، کرج، قوچان، سبزوار، نیشابور، اراک، کاشان، ساوه، شوش، گنبد کاووس، بیرجند و اصفهان به دست آمده است. بخش مردم شناسی: در بخش مردم شناسی موزه ارومیه لباس ها و وسایل مربوز به قرون گذشته، اشیای مسی، برنجی، شیشه ای، پارچه ای، سفالین و تختهای و همچنین مجسمه هایی از اقوام و عشیره های مختلف کشور با لباس های محلی به نمایش گذاشته شده است. بخش هنرهای تزیینی: در این بخش اشیای بسیار جالبی چون خط نوشته ها و آیاتی از قرآن مجید به خط نسخ و نستعلیق و تابلو و مینیاتور و مرقع و قلمدان از قرون سیزدهم و چهاردهم ه ق به نمایش گذاشته شده است.